|
|
Географиясы
Ресей Федерациясы Жер шарының ең үлкен материгі Евразияда орналасқан. Ресей ең үлкен мемлекет болып саналады және ауданы 17 075,4 мың км2 аумақты алып жатыр. Ресей Федерациясының астанасы - Мәскеу.
Ресейдің батыс бөлігі (мемлекеттің жалпы ауданының1/4 құрайды) Шығыс Европада жатыр және оны Ресейдің европалық бөлігі деп те атайды. Шығыс Оралда орналасқан Ресей аймағын (мемлекеттің жалпы ауданының 3/4 құрайды) азиялық бөлігі деп атайды.
Ресейдің шекараларын үш үлкен мұхиттар қоршап жатыр: солтүстігін Солтүстік Мұзды мұхит, шығысын Атлант мұхиты, батысын Тынық мұхиты. Бұл мұхиттар 62,3 мың км. шекараның 37,7 мың км. алып жатыр.
Ресейдің оңтүстік шекарасынан Қара теңіз бен Жапония теңізінің жағасы алып жатыр. Үлкен Кавказ жотасынан Грузия мен Азербайжан шекаралас. Сонымен қатар Ресейдің оңтүстігі Қазақстан және Кореямен шекаралас.
Шығыс теңіздік шекараны Тынық мұхиты мен оның Жапония, Охотский және Беринговый сияқты теңіздері арқылы өтеді. Бұл жерде ең жақын көршілері АҚШ пен Жапония. Айдынсыз Лаперуза бұғазы ресейлік Сахалин және Курильские аралын жапондық Хоккайдо аралынан бөліп тұр. Жапония теңіздері мен бұғаздары қатпайды. Америка Құрама Штатымен тікелей шекарасы енсіз Диомида (Ресей) аралымен Крузенштерна (АҚШ) аралының бұғаздары арқылы өтеді.
Ресейдің солтүстік шекарасы толығымен Солтүстік Мұзды мұхитының Баренцева, Карский, Лаптевый, Шығыс-Солтүстік, және Чукотский теңіздері арқылы өтеді. Жыл бойы Баренцева теңізінен басқасы жылжыма мұздармен жабылған. Солтүстік Мұзды мұхиттың Ресей жак жағалауы мен Солтүстік полюсіне дейін Арктиканың ресейлік секторы алып жатыр. Ол 32 гpад. 4 мин. 45 сек. в.д. и 168 гpад. 49 мин. 30 сек. з.д меридианалар аралығында орналасқан. Осы сектордағы Шпицберген архипелагы аралдарынан баска барлық аралдар Ресей Федерациясының құрамында.
Ресейдің солтүстік нүктесі Таймыр түбегінің Челюскин мүйісінде орналасқан.
Ресейдің оңтүстік нүктесі Дагестандағы Самура мен Куры су айырықтарында орналасқан.
Ресейдің оңтүстік нүктесіне параллель аймақтан Европаға Неаполь мен Мадрид арқылы, ал Америкаға Нью-Йоpк арқылы өтеді.
|
|